21 Aralık 2010 Salı

Ektopik gebelik>>dış gebelik, Tubal, ....

EKTOPİK GEBELİK
            Fertilize ovumun endometrial kavite dışında veya içinde fakat anormal lokalizasyonda inplantasyonu sonucu gelişen patolojik bir olaydır.
            ETİYOLOJİ
            1.Enfeksiyonlar:Tubada kirpiksi hareketi(epiteli) bozar.Embriyo uterusa geçemez.-salpenjit-
2.RİA
3.Tüp lümenini daraltan genital ve ekstra genital tümörler
4.Eskiden geçirilmiş tüp operasyonları:Salpingotomi, tüp ligasyonu….vs
5.Tüplerle ilgili gelişme anomalileri:Aksesuarostium,divertikül
6.20 yaş altı
7.Hormonal Etki:Morning after pill(yüksek östrojen),minipill(yalnız progesteron)kullananlarda risk artar.
8.sigara
9.Vajinal Lavaj

DIŞ GEBELİK TİPLERİ
1.Tubal%97
Anpulla %80,isthmik %12,fimbriyal uç%5, kornual ve intertisyal %2
2.Abdominal %1.4
3.Ovarian
4.Servikal
Tubanın istmus kısmı fazla esnek değildir.Bu yüzden buradaki gebelikler erken belirti verir ve rüptür olur.Ampülla ve intertisyumdakiler ileriki zamanlarda rüptür olur.tertisyel bölge kan damarlarına yakındır ciddi kanamalar olabilir.
Karnual dış gebelik=Angüler gebelik
SONLANMA ŞEKİLLERİ
Ampullada büyüyen fetüs kapsülün yırtılmasıyla birlikte limene atılır.Fimbiria kısmındanda karın boşluğuna atılır.Buna tuba düşüğü denir.Ovum absorbe olur.Spontan şifa olur.
Tubal Rüktür:İstmusun uteerusa yakın olan kısımlARINDA genelde rüktür olur.Burası dar olduğu için kan damarlarına ulaşılır perforasyon olur.(Spontan)Ikınma,koyitus,aksırık da rüktüre yol açabilir.Rüktürlerde kanama intraperitonel abortuslarda başlangıçta intraluminerdir.İntrapritonel kanamalarda kan douglas boşluğunda toplanır.
Gebelik üç aydan büyükse absorbe olmaz.Süpürasyon,kalsifikasyon,mumikasyon olur.Örnek taş bebek(litopedion)İnterstisyel gebelik ileriki aylara kadar ulaşabilir çünkü bu kısımda miyometriyum dokusu buunur.
BELİRTİ VE SEMPTOMLAR
SEMPTOMLAR:Abdominal ağrı,Amenore,Düzensiz vaginal kanama(Klasik Semptom Triadı),baş dönmesi,bayılma,gebelik semptomları,dışkılama hissi
Belirtiler:Adneks duyarlılığı… vs.
Kan kaybı ,anemi,halsizlik yapar daha fazla olursa hipovolemik şok olabilir.Periton boşluğunda kanama olursa frenik sinir irritasyonuna bağlı sağ omuzda ağrı hissedilir.
Ayırıcı tanı:
1.Apandisit:Kitle yok,serviks hareketleri ağrılı değil,ilk başlangıç noktası göbek etrafı
2.Salpinjit:Amenore yok,Ateş çok yüksek,ele gelen kitlenin sınırları belirli değil
3.Abortus
4.Torsiyone over kisti:Ele gelen kitlenin sınırları belirgin ve düzdür.
5.Korpusluteum kist rüptürü
6.Over kist rüptürü  Son iki maddenin ayırıcı tanısı zordur sonuçta tedavi cerrahidir fark etmez.
7.Endometriozis
8.Divertikülitis
TANI
1.HCG:HCG iki gün içerisinde yükselmezse anormal gebelik riski de vardır.(1200)
2.Progesteroon:5 ng/ml nin altında ise dış gebelik yada anormal bir intrauterin gebelik 25ng/ml üzerinde normal bir gebeliiik düşüşnülür.
3.Ultrason:İnvaziv olmayan gold standart uterus içi gebelik HCG değeri 6000-6500 IU/L vaginal ultrason ile intrauterin gebelik HCG değeri 1000-2000 IU/L
4.Uterin Püretaj:Amaç villüs var mı yok mu.Endometriyum histolojisinde arias stella fenomeni tanıyı güçlendirir.a.s. fenomeni hücreler genişlemiş çekirdekler lobuler.Hiper kromazik,hipertrofik ve stoplazmalar vakuollü gebelik bozulup endometriyum hormon desteğinden mahrum kalırsa fetüs Atılır(kadük)
5.Kuldo sentez:douglestan iğne ve enjektörle kan var mı yok mu(Günümüzde pek kullanılmaz.)
6.Laparoskopi:Kesin tanı
7.Laparotomi:Laparoskopi yoksa hem tanı hem tedavide kullanılan yöntemdir.
TEDAVİ
1.bekle gör:ECG de düşme,gebelik kesinlikle tüpte,kanama az,rüptür yok,ektopik kitle dört santimden küçük ise bu yöntem uygulanır.
2.Cerrahi tedavi:Lineer Salpingostomi,Sekmenter rezeksiyon ve anastamoz,milking(sıvazlama),kornual rezeksiyon ancak
çocuk sayısı tamamlanmış,aynı tuba da ikinci kez ektopik gebelik,kontrol edilemeyen kanama,şiddetli hasarlanan tuba gibi durumlarda salpenjektomi yapılır.
3.İlaç tedavisi:Metotreksat,Daktinomisin,RU-486(mifepriston),Prostoglandin,Hiperozmolarglikoz,Potasyum klorür
Metotreksat:çok güçlü bir folat antagonisttidir.
Metotreksatla tedavi endikasyonları
1.Adneksial kitle < 3 cm (<3.5 cm)
2.Gelecekte çocuk arzusu
3.HCG nin plato veya yükselmesi
4.Tubal mukozanın intakt ve aktif kanamanın olmaması
5.Ektopik gebeliğin laparoskopide tam olarak görülmesi
6.Bazı şeçilmiş servikal ve kornual gebelikler
Ektopik gebeliğin metotreksat ile tedavi kontrendikasyonlar
1.Karaciğer fonksiyon bozukluğu
2.Böbrek hastalığı, kreatinin >1.5 mg/dl
3.Aktif peptik ülser
4.Lökosit < 3000, trombosit < 100.000
5.Kötü hasta uyumu
Tek doz metotreksat protokolü (50 mg/m2)

Gün  tedavi
0       HCG, küretaj, tam kan ,SGOT, SGPT, BUN, kreatinin, kan grubu ve Rh
1       Metotreksat, HCG
4       HCG
7       HCG, tam kan, SGOT, SGPT, BUN, kreatinin,
4-7    HCG < % 15 düşerse dozu tekrarla
         HCG > %15 düşerse takip

Dış gebeliğin tekrarlaması (Persiste Ektopik Gebelik)

Cerrahi sonrası HCG plato çizer yada yükselirse persiste ektopik gebelik tanısı konur.
Olağandışı Ektopik Gebelikler
1.Abdominal gebelik
2.Ovayum gebeliği:Tedavi wedge rezeksiyonu veya Laparatomi ile olur.
3.Servikal gebelik

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder